SANATLAR İÇ İÇE
KARDEŞÇE

Rubai’nin Değerli Dostları,
İkinci yılın son sayısıyla yeniden merhaba.
Yolculuğumuz sürüyor. Şükürler olsun.
Aristo, Poetika’sında sanat eserinin “mimesis”ten/“taklit”ten doğduğunu söyler. Bazı sanatların renkler ve figürler aracılığıyla, bazı sanatların da ses aracılığıyla tabiatı taklit ettiğini kaydeder. Taklidin ritim, söz ya da armoni aracılığıyla gerçekleştirildiğini belirtirken şiirde veznin varlığını, ritmi, melodiyi ve dize ölçüsünü de taklide bağlar. Şiirdeki vezni ritmin bir çeşidi olarak görür. Aristo’ya göre dans, sadece ritmi kullanırken şiir sözü, ritmi, melodiyi ve armoniyi kullanır
Öyleyse tabiatı taklidin göstergesi olarak vezin, MÖ 300’lü yıllardan bugüne, şiire ait bir unsur olarak teorisi geliştirilen bir kavramdır. Böylece vezin konusu, düşünce tarihi içinde bir problem olarak ele alınmış olmaktadır. Şiir geleneği kadar, düşünce tarihi geleneği de vezin konusuna eğilme ihtiyacı duymuştur.
Şiirin başlangıçta müzik ve dansla iç içe olduğu düşünülürse Orhan Veli’nin Garip ön sözünde şiddetle karşı çıktığı sanatların birbiri içine girme (“tedahül”) eğiliminin ne kadar uzak bir geçmişe sahip olduğu anlaşılır.
Yüzyıllardır sanatlar iç içe ve kardeşçe yaşayıp gidiyor. Galiba en açgözlü sanat tiyatro. Çünkü bütün güzel sanatlardan yararlanıyor.
Bugün son sözü Faruk Kadri Timurtaş’ın “Cumhuriyet Dönemi’nin rubai üstatları” arasında adını Yahya Kemal ve Arif Nihat’la birlikte saydığı Muhyiddin Raif Yengin (1880-1955) söylesin:
Leyla’da edip kendini Mecnun ifna,
Leyla kesilip kalmış, evet, sertâpâ;
Sorsan ona kimsin diye der: “Leyla’yım”
Gerçekten o Leyla mı ki kimdir Leyla?

(Mecnun kendini Leyla’da yok edip baştan ayağa Leyla kesildi. Ona “Kimsin?” diye sorsan “Leyla’yım” der. Mecnun gerçekten Leyla ise, Leyla kimdir?)

Bir sonraki sayıda buluşmak ümidiyle.
Bismillah.

Oku İndir
11. SAYI - Eylül/Ekim 2022
Oku   |   İndir
10. SAYI - Temmuz/Ağustos 2022
Oku   |   İndir
9. SAYI - Mayıs/Haziran 2022
Oku   |   İndir
8. SAYI - Mart/Nisan 2022
Oku   |   İndir
7. SAYI - Ocak/Şubat 2022
Oku   |   İndir
6. SAYI - Kasım/Aralık 2021
Oku   |   İndir
5. SAYI - Eylül/Ekim 2021
Oku   |   İndir
4. SAYI - Temmuz/Ağustos 2021
Oku   |   İndir
3. SAYI - Mayıs/Haziran 2021
Oku   |   İndir
2. SAYI - Mart/Nisan 2021
Oku   |   İndir
1. SAYI - Ocak/Şubat 2021
Oku   |   İndir